Poemë: RRËFIMI I VONUAR
(Letër e pambaruar për Agim Ramadanin)
I.
Agim,
po të shkruaj sërish…
po të flas nga kjo anë e heshtjes,
nga kjo anë ku fjala më është bërë plagë,
ku premtimi më rëndon më shumë se sa dheu
që të mbulon Ty atje në Koshare.
Nuk po mundem, Agim…
Tashmë erdh pranvera e radhës
E unë, nuk të erdha as sivjet me këngën e premtuar.
Sepse fjala që ta dhashë më është bërë plagë,
dhe kjo plagë nuk mbyllet as me kohën,
as me harresën,
as me lutjen.
E di Agim…
Ti më pate kërkuar këngë.
E unë kur të premtova poezinë,
nuk bëra gabim.
E kam thënë edhe më parë,
por sot po e them më rëndë,
më thellë, as kjo poemë nuk të mjafton?!
Po kënga është për të gjallët, Agim,
për dasma, për lindje, për hare të shpërndarë në ajër,
jo për krismat që mbeten në eshtra,
jo për plagët që nuk i mbyll asnjë pranverë.
Po Kënga yte Agim është Liria…
Prandaj por rikthehem me këto fjalë lirike,
me këtë poemë që s’di ta këndojë,
po di të qajë, të këlthas,
po di edhe të rrëfejë për mallin tim.
sikur të të rrëfejë për herë të parë
para Zotit
dhe para frymës sate
para teje Agim, i agimeve të mia
Ty që je bërë njësh
me tokën e Kosovës
atje në Koshare.
II.
Më kujtohet ajo ditë…
jo si datë,
por si ditë pa datë në kalendar,
por si ndjenjë
që gëlon edhe sot,
kur fjala jonë ishte më e lehtë se vera,
dhe premtimet nuk kishin peshën e varrit.
Ti më kërkove këngë.
Ti më the:
“Kur të bie, më këndo!”
Unë vetëm qesha.
dhe ta premtova këtë poezi.
E pastaj ta premtova, edhe
këngën Agim…
Por tash si një poet
që nuk dinte çfarë ishte lufta,
se ne flisnim veç për Firore e Liri
dhe kemi folur edhe për suksese,
këtë fort mirë e di…
Dhe tani…
nuk mund të këndoj,
Nuk mundem Agim,
si një poet që nuk e diti se fjala e dhënë
një ditë do të bëhet bumerang.
Si shok me premtimin
e djallëzuar peng
e fjala, e vargu më bëhet prangë
sidomos sot kur nuk di të shkruaj këngë
dhe kur përballet e vërteta me
vargun që më robëron.
Kënga kërkon hare,
dhe unë atë ku ta gjej
nuk kam pasur kurrë gëzime
se kam vajtuar çdo pranverë.
Nuk kam ditur as t’i gëzohem flijimit,
as ta zbukuroj me fjalë
atë që më ka djegur përbrenda
i kam heshtur edhe Lirisë…
Prandaj heshtja më ka dërmuar
dhe heshtja ma hëngri edhe
vargun e poezisë…
III.
Tani,
sa herë dëgjoj krisma,
më duket se ti po më përgjigjesh,
Jo me fjalë,
por me atë bataren që ma premtove
për ditën e varrit tim.
Dhe unë me këtë letër kthyer në varg
në vend të një përshëndetjeje
të përqafoj miku im.
Dhe e shoh veten, Agim…
nën Dhé.
E ndiej peshën e dheut mbi fytyrën tënde,
po aq e rëndë është fjala për mua.
mbi tokën e shenjtë që sot
aq lirë bënë,
por turpi nuk tretet
e liria po na mallkon.
A nuk është ky ai mallkim?
Kur pran varrit tëndë përkulën
ata që nuk ishin me ty në luftë?!
A nuk është kjo një vdekje që më përsëritet
sa herë vjen pranvera jote?
IV.
Ti shkove drejt luftës
ndërsa unë çdo natë me ty bisedojë
në ato ëndrrat e mia të rënda,
shoh se si ti ma ke pikturuar varrin,
dhe një dritë që e di se do të digjet.
Unë mbeta
si një hije që nuk di të jetojë me dritën,
as dritën, as lumturinë e vet, as
nuk di të përdor furçën tënde…
atë që e le përgjysmë kur u nise për luftë.
Dhe më beso, Agim
as furça nuk është tharë,
as boja,
as kujtimi im për Ty.
Ëndrrat e pikturuara
që i le mbi një peizazh që sot quhet Liri.
shkëlqejnë në sytë e fëmijëve të tu
se shokët e gjallë tashmë janë zhbi.
Vetëm unë jam tharë brenda vetes,
duke e mbajtur këtë premtim në shpirt
si një gur mbi kraharor.
E unë…
as një varg nuk munda ta përfundoj
pa u dridhur,
pa të kujtuar përherë
o Agim!
V.
Në Rrasë të Zogut
zogjtë këndojnë ende.
A i dëgjon?
Ata nuk kanë nevojë për mua,
as për tekstin tim të vonuar,
as për këtë ndalesë që erdhi me vite.
Ata këndojnë
siç këndon toka për bijtë e saj,
siç këndon gjaku kur bëhet histori.
Por tani po e kuptoj:
nuk paskam pasur frikë
as nga varret, Agim…
por kam pasur frikë nga fjala,
nga premtimi i dhënë
i atyre që harruar të kanë.
VI.
Ti u bëre pjesë e tokës,
dhe toka u bë pjesë e lirisë.
Tash në Rrasë të Zogut
dhe në mbarë Kosovën
zogjtë përherë këndojnë
këngën për ty
dhe Karadakun tënd.
Dhe kjo më bënë krenar.
Sepse Ata kënduan këngën
pa tekstin tim.
që unë e mbaja në zemrën time,
të të kujtoja në pranverën tënde.
Zogjtë kënduan këngën për ty
E vargu im mbeti fjalë në shtegtim,
Siç mbetet kënga e zogut në flatrim.
Ti u bëre vetë rruga,
vetë ura, dhe Liria jonë,
vetë emri që sot thirret si betim
të përqafoj si agimin
o Agim!
VII.
Kanë kaluar vite…
dhe unë shkruaj gjithnjë e më rrallë.
E them sërish: më fal.
Jo pse nuk shkrova këngë,
por pse nuk e kuptova në kohë
se ti nuk kërkoje këngë.
Ti kërkoje kujtesë.
Ti kërkoje që fjala jonë të mos vdesë.
Dhe unë asnjëherë nuk heshta
dhjetë, pesëmbëdhjetë,
tash njëzet e pesë…
E sa vjet e mbaj kujtimin si plagë pa zë.
Sepse shoh se çdo vit më shumë
ti po hyn më thellë në tokë,
ndërsa unë po plakem, e plakëm
duke ikur nga ajo kohë.
Dhe në këtë largësi
po më humbet edhe fytyra jote…
zëri yt…
ecja jote vertikale.
Prandaj po të nisë këtë LetërPozi
Se më ka mbetur vetëm një gjë:
premtimi se gjithnjë të kujtoj,
e dot’ nuk do të harrojë.
VIII.
E pashë në Gjilan
kthimin tënd…
Ishte ai kthim
që nuk i përkiste vdekjes.
Sepse
Ti ishe në këmbë.
Në këmbët tua Agim!
Si të mos kishe rënë kurrë,
si të mos kishe vdekur.
Si shenjtët që nuk bien,
si ata që nuk i merr toka,
por i mban si dritë mbi vete.
Dhe të pashë
sa madhërishëm ishe ngritur mbi ne
për të na parë drejt e në sy.
Dhe në atë turmë,
unë isha më i lumturuari.
As nga sytë e tu të kaltërt
nuk pashë ndonjë pikëllim.
Sepse shikimi yt shqiponjë
u bë “Këngë e imja për ty Agim”
kurse unë të ngjalla në poezi
dhe këngën ua dedikova zogjve
që këndonin për ty Heroit tim
o Agim!
IX.
Kur pash se si Shukrija,
Të përqafonte me aq mallëngjim
dhe në atë dhembjen e mallin tim,
u thye çdo fjalë brenda meje
dhe u bë varg i kujtimit për Ty.
U gëzova kur ty e Shukin
në atë përqafim të ngrohtë ju pash
dhe u ndjeva i ligështuar
para dhimbjes së saj
dhe para madhështisë sate.
Që atëherë kur erdhe në Gjilan
premtimin që kam në zemër
po e shndërrojë në fjalë,
varg i dhimbjes
që nuk do të pushoj më.
X.
Agim,
po të shkruaj që të rrëfehem…
por nuk po çlirohem as nga kjo poezi.
Sa më shumë shkruaj,
aq më shumë të kujtoj,
pasi kjo nuk është kënga
as poezia.
Është një rrëfim i vonuar,
një zë i brendshëm që u zgjua
kur gjithçka kishte heshtur
por unë nuk të kam harruar.
Koha kalon, Agim…
por jo për ty.
Ti lart qëndron mbi tokë,
e rritesh më lart në kujtesë.
Ndërsa unë,
sa më shumë jetoj,
aq më shumë të kujtojë,
prandaj kjo poemë-këngë
është premtimi për fjalën e dhënë.
XI.
Sot nuk po të këndoj.
Po të shkruaj LetërPoezi
Sepse kjo është e vetmja mënyrë
që di për të mos vdekur krejt.
E nëse një ditë vij tek ti…
mos më prit me batare.
Mos ma pikturo varrin.
Tash unë të them
unë e mbajta premtimin.
Le të jetë ky vargu im
heshtja jonë e fundit
më e rëndë se çdo krismë
siç është jeta pa ty.
Kjo është kënga ime e thyer,
këngë pa melodi,
kënga që nuk kërkon duartrokitje,
por e shpreh admirimin tim
që kam edhe sot për Ty.
XII.
Dhe nëse më fal…
(siç e di që do të më falësh),
atëherë le të mbetet ky
rrëfim imi i vonuar
si këngë e vetme për ty.
Le të shndërrohet heshtja jonë
në këngë gëzimi
më e fortë se çdo krismë.
Është kumt,
le të bëhet kjo poezi
varri im i dytë,
dhe unë ma në fund
aty do ta varros trishtimin.
Por vargu i mikut që mbeti gjallë
dhe diti si ta mbajë atë fjalë,
Jo me këngë heroizmi
por me poezi epike që
si një kujtim i gjallë
do të lexohet, e lexohet
gjerë në mëngjesin e nesërm
Agim Ramadani…
XIII.
Sepse në fund, Agim…
ti e di më mirë se unë:
dikush duhej të flijohej,
që të tjerët të mësonin të jetojnë-
dhe disa prej nesh
të mos harronin
se çfarë na falën
Heronjtë tanë.
Dhe ti…
e di, Agim:
se dikush duhej të bëhej dritë,
që të tjerët të mësonin
si të dalin nga errësira.
Dhe të jetonin
në Lirinë tënde
o Agimi
i agimeve
tona…
